Cho trẻ ăn dặm đúng cách
19/09/2011 (478 lượt xem)
Tổ chức y tế thế giới khuyên các bà mẹ nên cho trẻ bắt đầu ăn dặm khi 06 tháng tuổi nhưng vẫn tiếp tục cho bé bú để cung cấp đủ năng lượng cho bé phát triển. Chú ý những đặc điểm sinh lý của trẻ để cho trẻ ăn đúng cách.
Cho trẻ ăn dặm từ tháng thứ mấy?
Trong 6 tháng đầu, trẻ nên được bú mẹ hoàn toàn. Vì vậy, chỉ nên bắt đầu cho ăn dặm khi trẻ tròn 6 tháng tuổi. Đối với trẻ không bú mẹ hoàn toàn trước 6 tháng tuổi (có dùng thực phẩm khác ngoài sữa mẹ), có thể cho ăn dặm sớm khi trẻ được 4 - 6 tháng tuổi. Trước 4 tháng tuổi, cơ thể trẻ chưa có đủ men amylase để tiêu hóa chất bột. Ngược lại, nếu cho trẻ ăn dặm muộn, sau 6 tháng tuổi, có nhiều khả năng trẻ sẽ đứng cân và tăng trưởng chậm, bởi vì khi này sữa mẹ không cung cấp đủ chất dinh dưỡng cần thiết cho trẻ.
Cho ăn dặm những gì?
Tập cho trẻ ăn từ loãng đến đặc, từ ít đến nhiều. Chén bột đầu tiên của tháng thứ 4 là bột loãng 5% (2 muỗng bột trong 200 ml nước). Không nên dùng nước rau, nước thịt để pha bột. Nêm bột cho trẻ bằng nước mắm, nhạt hơn so với khẩu vị của người lớn. Không dùng bột nêm. Từ 6 tháng tuổi, cho trẻ ăn cháo hoặc bột đặc (4 muỗng bột trong 200 ml nước). Trong mỗi chén phải có đủ 4 nhóm thức ăn:
- Bột đường (gạo, mì, bắp, khoai…) cung cấp phần lớn nhu cầu năng lượng, hơn phân nửa nhu cầu về đạm và vitamin.
- Đạm (thịt, cá, trứng, tôm, cua, đậu…): trong mỗi chén cháo, bột cần 1 muỗng canh thức ăn giàu đạm.
- Dầu mỡ: rất cần cho sự phát triển của não bộ, cung cấp nhiều năng lượng, giúp hấp thu các vitamin tan trong chất béo đồng thời làm cho chén bột mềm, dễ nuốt. Mỗi chén cho 1 muỗng canh dầu.
- Rau: cung cấp vitamin, sắt và các khoáng chất khác cần thiết cho cơ thể, đồng thời cung cấp chất xơ giúp tránh táo bón. Mỗi chén cần 2 - 3 muỗng canh rau. Trong thời kỳ ăn dặm, tiếp tục cho trẻ bú mẹ.
Trẻ ăn bao nhiêu là đủ ?
* Tròn 6 tháng: tập ăn dặm bằng bột loãng 5% (+ bú mẹ + trái cây).
* 6 - 9 tháng: 2 chén bột đặc 10% (bú mẹ + trái cây).
* 10 - 12 tháng: 3 chén bột đặc, cháo (bú mẹ + trái cây).
* 1 - 2 tuổi: 4 chén bột đặc, cháo (bú mẹ + trái cây).
* 2 - 5 tuổi: 3 - 4 chén cơm trong 3 bữa chính, 2 - 3 bữa phụ (sữa, chuối, chè…).
Có cần phải đổi món cho trẻ?
Cần thường xuyên đổi món cho trẻ, giúp trẻ ăn ngon miệng hơn và cung cấp đủ các chất dinh dưỡng cho trẻ phát triển. Nên dùng những thức ăn của gia đình làm chén bột cho trẻ (người lớn trong gia đình ăn gì, trẻ ăn nấy), như vậy sẽ thuận tiện cho mẹ và trẻ được đổi món. Không nên nấu một nồi cháo ăn cả ngày, hâm đi hâm lại, cháo sẽ mất vitamin và cũng không còn thơm ngon.
Khi nào bắt đầu cho trẻ ăn cơm?
Bắt đầu cho trẻ ăn cơm khi trẻ có đủ 20 răng, thường từ khoảng 2 tuổi. Quan niệm cho ăn cơm sớm để trẻ “cứng cáp” là sai lầm: trẻ sẽ không tiêu hóa được thức ăn và không hấp thu được chất dinh dưỡng. Cho ăn cơm muộn cũng làm cho trẻ không có đủ dưỡng chất.
Làm sao biết trẻ tăng trưởng tốt?
Theo dõi tình trạng dinh dưỡng của trẻ thông qua việc đo chiều cao, cân nặng và theo dõi trên biểu đồ tăng trưởng. Khi đường tăng trưởng của trẻ đi ngang hoặc đi xuống có nghĩa là trẻ đang không tăng trưởng tốt.
Chọn dầu nào?
Dầu cá và những loại dầu từ hạt như dầu cải, dầu mè, dầu nành, dầu hướng dương… rất giàu acid omega 3, tiền chất của DHA (docosahexaenoic acid), chất đóng vai trò quan trọng cho sự phát triển của não bộ, võng mạc và hệ miễn dịch. Các loại dầu từ quả như dầu olive , dầu cọ, dầu bắp… giàu omega 6, tiền chất của ARA (arachidonic acid), có vai trò làm tăng phản ứng viêm, bảo vệ cơ thể. Dầu gấc rất giàu beta-caroten, tiền chất của vitamin A. Nên dùng xen kẽ các loại dầu ăn để cung cấp đa dạng dưỡng chất. Có nên hầm xương để nấu cháo cho trẻ? Nước hầm xương rất ít đạm và ít calci, ăn nhiều nước hầm xương còn làm cho trẻ đầy bụng, khó tiêu. Cần cho trẻ ăn cả xác thịt.
Có nên cho trẻ ăn bánh kẹo, quà vặt?
Không nên cho trẻ ăn bánh kẹo, quà vặt, đặc biệt là trước giờ ăn. Những thức ăn này gây ra cảm giác no khiến trẻ chán ăn. Theo Khoa học phổ thông